TOKOH
Buddha
Guru yang menjelaskan dasar penghormatan para siswa.
BAGIAN 6
mn77:6.1 “Tiṭṭhatesā, bhante, kathā yāya mayaṁ etarahi kathāya sannisinnā.
mn77:6.2 Nesā, bhante, kathā bhagavato dullabhā bhavissati pacchāpi savanāya.
mn77:6.3 Purimāni, bhante, divasāni purimatarāni nānātitthiyānaṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ kutūhalasālāyaṁ sannisinnānaṁ sannipatitānaṁ ayamantarākathā udapādi:
mn77:6.4 ‘lābhā vata, bho, aṅgamagadhānaṁ, suladdhalābhā vata, bho, aṅgamagadhānaṁ.
mn77:6.5 Tatrime samaṇabrāhmaṇā saṅghino gaṇino gaṇācariyā ñātā yasassino titthakarā sādhusammatā bahujanassa rājagahaṁ vassāvāsaṁ osaṭā.
mn77:6.6 Ayampi kho pūraṇo kassapo saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa;
mn77:6.7 sopi rājagahaṁ vassāvāsaṁ osaṭo.
mn77:6.8 Ayampi kho makkhali gosālo …pe…
mn77:6.9 ajito kesakambalo …
mn77:6.10 pakudho kaccāyano …
mn77:6.11 sañjayo belaṭṭhaputto …
mn77:6.12 nigaṇṭho nāṭaputto saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa;
mn77:6.13 sopi rājagahaṁ vassāvāsaṁ osaṭo.
mn77:6.14 Ayampi kho samaṇo gotamo saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa;
mn77:6.15 sopi rājagahaṁ vassāvāsaṁ osaṭo.
mn77:6.16 Ko nu kho imesaṁ bhavataṁ samaṇabrāhmaṇānaṁ saṅghīnaṁ gaṇīnaṁ gaṇācariyānaṁ ñātānaṁ yasassinaṁ titthakarānaṁ sādhusammatānaṁ bahujanassa sāvakānaṁ sakkato garukato mānito pūjito, kañca pana sāvakā sakkatvā garuṁ katvā upanissāya viharantī’ti?
mn77:6.17 Tatrekacce evamāhaṁsu:
mn77:6.18 ‘ayaṁ kho pūraṇo kassapo saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa;
mn77:6.19 so ca kho sāvakānaṁ na sakkato na garukato na mānito na pūjito, na ca pana pūraṇaṁ kassapaṁ sāvakā sakkatvā garuṁ katvā upanissāya viharanti.
mn77:6.20 Bhūtapubbaṁ pūraṇo kassapo anekasatāya parisāya dhammaṁ deseti.
mn77:6.21 Tatraññataro pūraṇassa kassapassa sāvako saddamakāsi:
mn77:6.22 “mā bhonto pūraṇaṁ kassapaṁ etamatthaṁ pucchittha;
mn77:6.23 neso etaṁ jānāti;
mn77:6.24 mayametaṁ jānāma, amhe etamatthaṁ pucchatha;
mn77:6.25 mayametaṁ bhavantānaṁ byākarissāmā”ti.
mn77:6.26 Bhūtapubbaṁ pūraṇo kassapo bāhā paggayha kandanto na labhati:
mn77:6.27 “appasaddā bhonto hontu, mā bhonto saddamakattha.
mn77:6.28 Nete, bhavante, pucchanti, amhe ete pucchanti;
mn77:6.29 mayametesaṁ byākarissāmā”ti.
mn77:6.30 Bahū kho pana pūraṇassa kassapassa sāvakā vādaṁ āropetvā apakkantā:
mn77:6.31 “na tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāsi, ahaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāmi, kiṁ tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānissasi? Micchāpaṭipanno tvamasi, ahamasmi sammāpaṭipanno, sahitaṁ me, asahitaṁ te, purevacanīyaṁ pacchā avaca, pacchāvacanīyaṁ pure avaca, adhiciṇṇaṁ te viparāvattaṁ, āropito te vādo, niggahitosi, cara vādappamokkhāya, nibbeṭhehi vā sace pahosī”ti.
mn77:6.32 Iti pūraṇo kassapo sāvakānaṁ na sakkato na garukato na mānito na pūjito, na ca pana pūraṇaṁ kassapaṁ sāvakā sakkatvā garuṁ katvā upanissāya viharanti.
mn77:6.33 Akkuṭṭho ca pana pūraṇo kassapo dhammakkosenā’ti.
mn77:6.34 Ekacce evamāhaṁsu:
mn77:6.35 ‘ayampi kho makkhali gosālo …pe…
mn77:6.36 ajito kesakambalo …
mn77:6.37 pakudho kaccāyano …
mn77:6.38 sañjayo belaṭṭhaputto …
mn77:6.39 nigaṇṭho nāṭaputto saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa;
mn77:6.40 so ca kho sāvakānaṁ na sakkato na garukato na mānito na pūjito, na ca pana nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ sāvakā sakkatvā garuṁ katvā upanissāya viharanti.
mn77:6.41 Bhūtapubbaṁ nigaṇṭho nāṭaputto anekasatāya parisāya dhammaṁ deseti.
mn77:6.42 Tatraññataro nigaṇṭhassa nāṭaputtassa sāvako saddamakāsi:
mn77:6.43 “mā bhonto nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ etamatthaṁ pucchittha;
mn77:6.44 neso etaṁ jānāti;
mn77:6.45 mayametaṁ jānāma, amhe etamatthaṁ pucchatha;
mn77:6.46 mayametaṁ bhavantānaṁ byākarissāmā”ti.
mn77:6.47 Bhūtapubbaṁ nigaṇṭho nāṭaputto bāhā paggayha kandanto na labhati:
mn77:6.48 “appasaddā bhonto hontu, mā bhonto saddamakattha.
mn77:6.49 Nete bhavante pucchanti, amhe ete pucchanti;
mn77:6.50 mayametesaṁ byākarissāmā”ti.
mn77:6.51 Bahū kho pana nigaṇṭhassa nāṭaputtassa sāvakā vādaṁ āropetvā apakkantā:
mn77:6.52 “na tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāsi, ahaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānāmi. Kiṁ tvaṁ imaṁ dhammavinayaṁ ājānissasi? Micchāpaṭipanno tvamasi. Ahamasmi sammāpaṭipanno. Sahitaṁ me asahitaṁ te, purevacanīyaṁ pacchā avaca, pacchāvacanīyaṁ pure avaca, adhiciṇṇaṁ te viparāvattaṁ, āropito te vādo, niggahitosi, cara vādappamokkhāya, nibbeṭhehi vā sace pahosī”ti.
mn77:6.53 Iti nigaṇṭho nāṭaputto sāvakānaṁ na sakkato na garukato na mānito na pūjito, na ca pana nigaṇṭhaṁ nāṭaputtaṁ sāvakā sakkatvā garuṁ katvā upanissāya viharanti.
mn77:6.54 Akkuṭṭho ca pana nigaṇṭho nāṭaputto dhammakkosenā’ti.
mn77:6.55 Ekacce evamāhaṁsu:
mn77:6.56 ‘ayampi kho samaṇo gotamo saṅghī ceva gaṇī ca gaṇācariyo ca ñāto yasassī titthakaro sādhusammato bahujanassa;
mn77:6.57 so ca kho sāvakānaṁ sakkato garukato mānito pūjito, samaṇañca pana gotamaṁ sāvakā sakkatvā garuṁ katvā upanissāya viharanti.
mn77:6.58 Bhūtapubbaṁ samaṇo gotamo anekasatāya parisāya dhammaṁ desesi.
mn77:6.59 Tatraññataro samaṇassa gotamassa sāvako ukkāsi.
mn77:6.60 Tamenāññataro sabrahmacārī jaṇṇukena ghaṭṭesi:
mn77:6.61 “appasaddo āyasmā hotu, māyasmā saddamakāsi, satthā no bhagavā dhammaṁ desesī”ti.
mn77:6.62 Yasmiṁ samaye samaṇo gotamo anekasatāya parisāya dhammaṁ deseti, neva tasmiṁ samaye samaṇassa gotamassa sāvakānaṁ khipitasaddo vā hoti ukkāsitasaddo vā.
mn77:6.63 Tamenaṁ mahājanakāyo paccāsīsamānarūpo paccupaṭṭhito hoti:
mn77:6.64 “yaṁ no bhagavā dhammaṁ bhāsissati taṁ no sossāmā”ti.
mn77:6.65 Seyyathāpi nāma puriso cātummahāpathe khuddamadhuṁ anelakaṁ pīḷeyya.
mn77:6.66 Tamenaṁ mahājanakāyo paccāsīsamānarūpo paccupaṭṭhito assa.
mn77:6.67 Evameva yasmiṁ samaye samaṇo gotamo anekasatāya parisāya dhammaṁ deseti, neva tasmiṁ samaye samaṇassa gotamassa sāvakānaṁ khipitasaddo vā hoti ukkāsitasaddo vā.
mn77:6.68 Tamenaṁ mahājanakāyo paccāsīsamānarūpo paccupaṭṭhito hoti:
mn77:6.69 “yaṁ no bhagavā dhammaṁ bhāsissati taṁ no sossāmā”ti.
mn77:6.70 Yepi samaṇassa gotamassa sāvakā sabrahmacārīhi sampayojetvā sikkhaṁ paccakkhāya hīnāyāvattanti tepi satthu ceva vaṇṇavādino honti, dhammassa ca vaṇṇavādino honti, saṅghassa ca vaṇṇavādino honti, attagarahinoyeva honti anaññagarahino, “mayamevamhā alakkhikā mayaṁ appapuññā te mayaṁ evaṁ svākkhāte dhammavinaye pabbajitvā nāsakkhimhā yāvajīvaṁ paripuṇṇaṁ parisuddhaṁ brahmacariyaṁ caritun”ti.
mn77:6.71 Te ārāmikabhūtā vā upāsakabhūtā vā pañcasikkhāpade samādāya vattanti.
mn77:6.72 Iti samaṇo gotamo sāvakānaṁ sakkato garukato mānito pūjito, samaṇañca pana gotamaṁ sāvakā sakkatvā garuṁ katvā upanissāya viharantī’”ti.